نقش خیال در معرفت شناسی و دین شناسی صدرالمتالهین

شناسنامه علمی شماره

نویسنده
عضو هیئت علمی پ‍ژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات فرهنگی، تهران، ایران
چکیده
ملاصدرا، از تأثیرپذیران «نظریة خیال» ابن‌عربی، معتقد است همان گونه که جامعیت ضدین در حضرت خیال موجب ارتباط تجرد روحانی و تکثر جسمانی، در قوس نزول می‌شود، همچنین، اجتماع ضدین در قوّة متخیله نقشی اساسی در معرفت‌شناسی انسان و سیر او از تکثر جسمانی به تجرد روحانی دارد و لذا مقالة حاضر به نقش خیال در معرفت‌شناسی و دین‌شناسی می‌پردازد و علاوه بر استدلال‌های فلسفی ملاصدرا، حکمت‌های عرشیة او را نیز بررسی و تحلیل می‌کند و نتیجه می‌گیرد که نظریة خیال در رفع شبهات فلسفی مربوط به‌ وجود ذهنی و معاد جسمانی نقش مهمی ایفا می‌کند.
کلیدواژه‌ها

عنوان مقاله English

The Role of Imagination in the Epistemology and Theology of Mulla Sadra

نویسنده English

Mayam Saneapour
Faculty Member of Institute for Humanities and Cultural Studies, Tehran, Iran
چکیده English

The theory of imagination has a basic role in transcendental wisdom of Mulla Sadra. He made an effort for dissolving some theoretical matters by proving of imagination's catharsis process(التجرد) .
Author in this research recognizes Sadrian approach to imagination theory and explains the solution of some problems which related to mental existence(الوجود الذهنی) . This article show that Mulla Sadra proposed duration (البقاء) and catharsis (التجرد) of imagination as the main thing for resolving problems like "isthmus existence" (الوجودالبرزخی) And corporeal resurrection (المعادالجسمانی).

کلیدواژه‌ها English

imagination
corporeal resurrection
isthmus existence
epistemology
mental existence
Mulla Sadra
قرآن کریم.
آشتیانی، سید جلال‌الدین (1359)، شرح بر زاد المسافر ملاصدرا، تهران: انجمن اسلامی حکمت و فلسفه ایران، چاپ دوّم.
اردبیلی، سید عبدالغنی (1381)، تقریرات فلسفه امام خمینی(ره)، ج2، مؤسسه تنظیم و نشر آثار امام خمینی(ره).
جوادی آملی، عبدالله (1368)‌، شرح حکمت متعالیه اسفار اربعه، بخش دوّم از جلد ششم، تهران: انتشارات الزهرا.
شیرازی، صدرالدین محمد (1340ش)، کسر اصنام الجاهلیه؛ فی ‌الرّد علی متصوّفه زمانه، تحقیق و مقدمه محمدتقی دانش‌پژوه، طهران.
همو (1342)، المشاعر، ترجمه بدیع‌الملک میرزا عمادالدوله و ترجمه و مقدمه و تعلیقات فرانسوی از هانری کربن، تهران: انستیتو ایران و فرانسه.
همو (1346)، الشواهد الربوبیه، با حواشی حاج ملاهادی سبزواری و تعلیق و مقدمه سید جلال‌الدین آشتیانی، مشهد: انتشارات دانشگاه مشهد.
همو (1354) المبدأ و المعاد، مقدمه و تصحیح جلال‌الدین آشتیانی، تهران: انجمن فلسفه ایران.
همو (1358ش.) الواردات القلبیۀ فی معرفة الربوبیۀ، تحقیق، ترجمه و تصحیح احمد شفیعی‌ها (دانشگاه گوته فرانکفورت)، تهران: انتشارات انجمن فلسفه ایران.
همو (1363)، اسرار الآیات، ترجمه و تعلیق محمد خواجوی، تهران: مؤسسه مطالعات و تحقیقات فرهنگی.
همو (1364) المظاهر الالهیه، ترجمه و تعلیق سید حمید طبیبیان، تهران: انتشارات امیرکبیر.
همو (1378ق)، الحکمة المتعالیۀ فی الاسفار العقلیۀ الاربعۀ، جلد 8 و 9، طهران: دار المعارف الاسلامیه.
همو (1378)، المظاهر الالهیه، تصحیح، تحقیق و مقدمه سید محمد خامنه‌ای، تهران، بنیاد حکمت اسلامی صدرا.
همو (1381)، المبدأ و المعاد، تصحیح تحقیق و مقدمه محمد ذبیحی و جعفر شاه‌نظری، تهران: انتشارات بنیاد حکمت اسلامی صدرا.
همو (1391ق)، شرح اصول کافی و فی آخره کتاب مفاتیح الغیب، تهران: مکتبۀ المحمودی.
همو (1422ق)، مجموعه رسائل فلسفیه، لبنان، بیروت: دار احیاء التراث العربیه.
همو (1981م)، الحکمة المتعالیۀ فی الاسفار العقلیۀ الاربعۀ، ج1-7، بیروت: دار احیاء التراث العربی، الطبعة الثالثه.
نصر، سیدحسین (1382)، صدرالمتألهین شیرازی و حکمت متعالیه، ترجمه حسین سوزنچی، دفتر پژوهش و نشر سهروردی.