Nature and Possibility of Existential Kalām

Document Type : Original Research

Author
Mahdi Abbaszadeh
Associate professor of the Epistemology department of the Islamic Research Institute for Culture and Thought, Tehran, Iran
10.30497/prr.2021.14432.1554
Abstract
The metaphysical approach, the product of abstract and conceptual thinking about God and religious beliefs, and the existential approach, based on concrete reflection about these subjects, are two different approaches in Ilm al-Kalām. My concern in this article is whether or not Islamic Kalām can receive the advantages of the existential approach in understanding, interpreting, and explaining religious beliefs. The basis of the existential Kalām in Islamic thought is the existence of many expressions and ideas in the Qur'an and Hadith that are more appropriate to deal with using the existential approach. Existential theology has been practicing since the twentieth century in western communities, but despite the capacity of Islamic tradition for this kind of Kalām, it has not been yet fulfilled in Muslim societies. This article deals with nature, characters, content, constituting and effectual parts, and method of existential Kalām, its difference from similar disciplines, the possibility and procedure of its accomplishment, and its efficiency. Concerning the data collection and the content, the article uses library research and analytical methods.
Keywords
Ilm al-Kalām
Metaphysical Kalām
Existential Kalām
God
Religious Beliefs
پازوکی، شهرام. 1374. «مقدمه‌ای در باب الهیات». در کلام جدید در گذر اندیشه‌ها، به اهتمام علی اوجبی. تهران: مؤسسۀ فرهنگی دانش و اندیشۀ معاصر.
جرجانی، علی بن محمد بن علی. 1423 ق. التعریفات. تحقیق و تقدیم ابراهیم الآبیاری. بیروت: دار الکتب العربی.
حلبی، علی‌اصغر. 1373. تاریخ علم کلام در ایران و جهان اسلام. تهران: اساطیر.
دادبه، علی‌اصغر. 1374. فخر رازی. تهران: طرح نو.
صدرالمتألهین. 1360. الشواهد الربوبیه فی المناهج السلوکیه، چ. 2. تصحیح و تعلیق سید جلال‌الدین آشتیانی. مشهد: المرکز الجامعی للنشر.
عباس‌زاده، مهدی. 1391. «بررسی مفهوم خدا در الهیات وجودگرا (مک کواری) و نقد آن از منظر حکمت اسلامی». قبسات 64.
عباس‌زاده، مهدی. 1394. «خودی و ایمان در الهیّات وجودگرا (بررسی موردی: مک‌کواری)». قبسات 77.
عباس‌زاده، مهدی. 1395-الف. تأثیر ابن‌سینا بر فلسفۀ دنس اسکوتوس، چ 2. تهران: سازمان انتشارات پژوهشگاه فرهنگ و اندیشۀ اسلامی.
عباس‌زاده، مهدی. 1395-ب. نظام معرفت‌شناسی اشراقی سهروردی. تهران: سازمان انتشارات پژوهشگاه فرهنگ و اندیشۀ اسلامی.
عباس‌زاده، مهدی. 1395-ج. «مبانی الهیات وجودگرا در تفکر مک‌کواری». قبسات 81.
عباس‌زاده، مهدی. 1396. الهیات اگزیستانس، سیری تطبیقی انتقادی در افکار و آرای جان مک‌کواری. تهران: سازمان انتشارات پژوهشگاه فرهنگ و اندیشۀ اسلامی.
علامۀ حلی. 1385. الباب الحادی عشر، مع شرحیه النافع یوم الحشر لمقداد بن عبدالله السیوری و مفتاح الباب لأبی الفتح بن مخدوم الحسینی. تحقیق و تقدیم مهدی محقق. تهران: انجمن آثار و مفاخر فرهنگی.
قائمی‌نیا، علیرضا. 1396. استعاره‌های مفهومی و فضاهای قرآن. تهران: سازمان انتشارات پژوهشگاه فرهنگ و اندیشۀ اسلامی.
لاهیجی، عبدالرزاق. 1428 ق. شوارق الإلهام فی شرح تجرید الکلام، الجزء الأول، چ 2. تقدیم و اشراف جعفر سبحانی و تحقیق اکبر اسدزاده. قم: مؤسسه الإمام صادق.
مک‌کواری، جان. 1376. مارتین هایدگر. ترجمۀ محمدسعید حنایی کاشانی، تهران: گروس.
مک‌کواری، جان. 1377. فلسفۀ وجودی. ترجمۀ محمدسعید حنایی کاشانی. تهران: هرمس.
مک‌کواری، جان. 1378. تفکر دینی در قرن بیستم. ترجمۀ بهزاد سالکی. تهران: امیرکبیر.
میشل، توماس. 1377. کلام مسیحی. ترجمۀ حسین توفیقی. قم: مرکز مطالعات و تحقیقات ادیان و مذاهب.
Macquarrie, John. 1977. Principles of Christian Theology, Second Edition. New York: Charles Scribners Sons.
Macquarrie, John. 1955. An Existentialist Theology: A Comparison of Heidegger and Bultmann. London: SCM Press.